Vijf samenhangende leergebieden die samen de basis vormen voor persoonsvorming en burgerschap in het basisonderwijs. Elk bloemblaadje staat voor één kracht.
Om te kunnen bloeien is het cruciaal dat je zicht hebt op wie je bent. Dat je weet wat jouw specifieke persoonlijke kwaliteiten en talenten zijn, en dat je in staat bent die te gebruiken en verder te ontwikkelen. Dat is kernkracht — het eerste aspect van bloeikracht.
Een centraal begrip in dit leergebied is kernkwaliteiten: positieve eigenschappen die kenmerkend zijn voor een persoon, zoals empathie, moed, nieuwsgierigheid, doorzettingsvermogen of humor. Ieder kind heeft meerdere kernkwaliteiten, die tezamen kenmerkend zijn voor dat kind.
Onderzoek laat zien dat het bewust kennen en inzetten van kernkwaliteiten welzijn, leervermogen én veerkracht vergroot. Wanneer leerkrachten feedback geven op kernkwaliteiten van leerlingen — met concrete voorbeelden — versterkt dat het zelfvertrouwen van kinderen en worden zij bewuster van wie ze zijn en wat ze kunnen.
Om te kunnen floreren is het belangrijk om te kunnen reflecteren: op je eigen gedrag, op je leren en op je keuzes. Dit is een essentieel menselijk vermogen dat al op de basisschool kan worden ontwikkeld.
Leerlingen leren hun aandacht richten, stilstaan bij hun denken en handelen en bewuste keuzes maken. Zo ontwikkelen zij zelfregulatie — het vermogen om de regie te nemen over zichzelf. Focuskracht is het tweede aspect van bloeikracht.
Zelfregulerend vermogen ontstaat op jonge leeftijd en ontwikkelt zich gedurende het hele leven. Het wordt gesteund door executieve vaardigheden — de 'regelfuncties' van het brein. Leerlingen met sterkere focuskracht kunnen beter omgaan met uitdagingen en leren bewuste keuzes maken in hun leven.
Onze snel veranderende wereld vraagt van mensen om flexibel te kunnen omgaan met veranderingen en het vermogen om nieuwe mogelijkheden te bedenken. Creativiteit en probleemoplossend vermogen worden internationaal gezien als essentiële 21e-eeuwse vaardigheden.
Creatiekracht is het derde aspect van bloeikracht. Ieder mens heeft creativiteit in zich — het is niet alleen een eigenschap van grote kunstenaars of uitvinders. Leerkrachten spelen een belangrijke rol in het bevorderen van deze kracht.
Creativiteit ondersteunt en vergroot welzijn, en is van belang voor de ontwikkeling van nieuwe capaciteiten. Het ontwikkelt ook een onderzoekende houding die steeds belangrijker wordt — bij het omgaan met informatiestromen en bij het vormgeven van burgerschap.
Mensen staan altijd in verbinding met andere mensen. Onze wereld heeft een internationaal en multicultureel karakter, en we komen steeds meer in aanraking met verschillende achtergronden, waarden en visies. Dit speelt ook in de mini-samenleving van de klas.
Het is essentieel dat leerlingen zichzelf kunnen zijn en vanuit hun eigenheid een positieve verbinding met anderen kunnen ervaren. Dat is zijnskracht — het vierde aspect van bloeikracht. Dit leergebied is nauw verbonden met burgerschapsonderwijs.
Betekenisvolle relaties met anderen zijn volgens onderzoek een van de voorwaarden om tot bloei te komen. Als leerlingen zich verbonden voelen, ervaren ze het leven als betekenisvoller en worden gevoelens van welbevinden, motivatie en zelfvertrouwen versterkt. Dat helpt hen ook om beter te leren.
Morele waarden — waaronder burgerschapswaarden — geven richting in het leven: wat is van waarde voor onszelf en voor anderen? Hoe kunnen we zelf bijdragen aan een gelukkige en rechtvaardige wereld?
De antwoorden op deze vragen bieden kinderen koerskracht — het vijfde aspect van bloeikracht. Koerskracht helpt leerlingen om te gaan met tegenslagen en richting te geven aan hun keuzes. Ook dit leergebied is verbonden met burgerschapsonderwijs.
Koerskracht heeft een sterke verbinding met de wettelijke opdracht tot burgerschapsonderwijs: het ontwikkelen van maatschappelijke competenties en waarden, zodat leerlingen leren op een opbouwende, democratische en vreedzame manier samen te leven als wereldburgers.
Hoewel elk leergebied apart kan worden ontwikkeld, versterken de vijf krachten elkaar wederzijds. Het kennen van je eigen kernkwaliteiten (Kernkracht) draagt bij aan zelfbewustzijn (Focuskracht), wat helpt om creatiever met problemen om te gaan (Creatiekracht). Vanuit die basis ontstaat ruimte voor positieve relaties (Zijnskracht), wat leerlingen weer helpt om richting te geven aan hun leven (Koerskracht).
Samen vormen ze de bloem van Bloeikracht — een metafoor die zichtbaar maakt dat persoonsvorming geen verzameling losse elementen is, maar een geheel dat pas tot bloei komt in samenhang.
We bieden trainingen en coaching waarmee leerkrachten en teams leren werken met de leerlijn in de dagelijkse onderwijspraktijk.
Bekijk trainingen →